Meer kwetsbaarheid zou ons sieren

Een paar honderd woorden van elitair, naïef gebrabbel, ge-“splain” en doen waar we bij de PvdA veel te goed in zijn: lekker kritisch op onszelf zijn en maar zagen aan die stoelpoten. Maar wél met een idee, een visie en een toekomstbeeld. Aldus mijn samenvatting van dit essay.

bron afbeelding: Wikipedia

Laat ik beginnen met drie losse ogenschijnlijke onsamenhangende observaties:

  • Progressieve en linkse ideeën zijn veel te mooi om ruzie met elkaar over te maken. Er staat een enorme pot snoep klaar – maar helaas vechten we elkaar de tent uit over wie als eerste zijn of haar hand in die pot mag steken.
  • Er ontbreekt lef bij linkse politici. Veel ideeën krijgen geen kans en worden afgeschoten met “kost teveel-tjes” en “is onhaalbaar-tjes”. Vaker zouden we de vraag moeten stellen: wat is er nodig om te zorgen dat we dit gekke plan wel kunnen laten slagen? Ofwel: meer visie, meer rode draad.
  • Op rechts is er een renaissance gaande die barst van de nieuwe ideeën, een sterke aanwas van nieuw talent en aansprekende evenementen. Er zit momentum. Onder mijn politieke vrienden wordt er vaak – volkomen terecht – de spot gedreven met Thierry en consorten, maar ik ben stiekem stik jaloers op zijn succes en groei. Op links zouden we kunnen leren van zijn vorm.

Tezamen leiden deze constateringen er bij mij toe dat ik op dit moment de politiek op de rechterflank van het spectrum misschien wel idealistischer vind dan die op de linkerflank – ook al zijn het niet mijn idealen (neoliberalisme, nationalisme, conservatisme). En kom op! Op links zouden we dat veel beter moeten kunnen doen dan die lui op de rechterflank! Aantrekkelijker! Geïnspireerder! Voorbij het negatieve de SP en het betuttelende van GroenLinks.

Rechts niet imiteren, maar overtreffen

De oplossing zit hem voor mij niet in bijvoorbeeld het emuleren van ongefundeerd, tendentieus en nodeloos kwetsend gescheld. Integendeel: voor mij zit het hem in om een open en geïnspireerde zachtheid te combineren met het tonen van visie, kracht en durf. Het eerlijke verhaal 2.0: “Politiek met schaamlippen” om het zo maar te noemen – daadkrachtige politiek “met ballen”, maar met een nadruk op kwetsbaarheid en openheid.

Dus politiek die moedig is. Politiek die fouten toegeeft. Politiek die hard gespeeld wordt wanneer het moet, maar zacht is waar het kan. Politiek die niets belooft, maar wel een samenhangend beeld beschrijft van waar haar hart ligt, haar prioriteiten en tenslotte welke wereld - welk Nederland zij voor zich ziet. Politiek met stippen aan de horizon. Politiek die daarmee het debat naar zich toe trekt. Politiek dat niet lijdt zoals nu, maar leidt:

Nederland van het gas af per 2030; grootste exporteur ter wereld worden van kweekvlees; alle auto’s per 2030 vervangen door gedeelde, zelfrijdende en elektrische auto’s in beheer van de overheid; alle vrijgekomen parkeerplekken vervolgens omgezet in recreatieruimte, sociale huurwoningen en werkplaatsen voor ambtelijk werk en kunst; en het evolutionair afschaffen van inkomensbelasting te vervangen door een systeem waarin juist kapitaal belast wordt.

Ik roep maar wat.

Laat die politiek incorrecte prutsers toch

Ook betekent zulke politiek voor mij dat we op links weer politiek incorrect moeten durven zijn. Ruimte moeten inbouwen voor individuele expressie – ook al komen sommige dingen soms hard aan. Ik vind het dan ook compleet bezopen dat rechts in veel debatten zichzelf met recht de voorvechters van het vrije woord kunnen noemen: dat waren wij sociaaldemocraten vroeger!

Terwijl ik vaak begrip veins, snap ik stiekem dus ook niet waarom er onder links naar mijn smaak te vaak zo’n drang is om rechtse prutsers monddood te willen maken. Misschien begrijp ik het venijn onvoldoende, misschien ben ik te arrogant. Ik schoot dan ook in de slappe lach toen Paul Cliteur ging roepen dat er een verbod moest komen op “aanzetten tot haat tegen de Westerse cultuur”. Ik vond dat eigenlijk een hele “linkse” reflex van hem.

Let your ego go

Naast het aanmeten van een meer kwetsbare, opener en moedigere houding, een sterkere toekomstgerichte lijn en een herwaardering van een “ik ben het hartsgrondig met je oneens, maar ik verdedig tot de dood je recht om het te zeggen” onder onze gelederen vind ik tenslotte dat wij elkaar vaker zouden moeten vinden. Minder het partijbelang voor laten gaan maar meer het progressieve, linkse belang dienen. In een alternatief, links schaduwkabinet zouden zulke samenwerking kunnen oefenen. Zouden we samen moedig kunnen zijn.

Tot slot doe ik dus graag een appel aan onze linkse leiders: schud niet die veren af, maar schud die ketens om jezelf heen af. Ik smeek je: ga samenwerken. Verdeel die snoeppot samen, zoek elkaar op en ga een links schaduwkabinet aan. Laat die ego’s los en ben moedig. Begin elke dag van de week met het kijken van Disney’s Frozen-liedje “Let it Go” op YouTube, en tenslotte: bedrijf die politiek eens met schaamlippen.